International Journal For Multidisciplinary Research

E-ISSN: 2582-2160   •   Impact Factor: 9.24

A Widely Indexed Open Access Peer Reviewed Multidisciplinary Bi-monthly Scholarly International Journal

Call for Paper Volume 8, Issue 5 (September-October 2026) Submit your research before last 3 days of October to publish your research paper in the issue of September-October.

Jammu and Kashmir (U.T) di Punjabi Kavita da Itihasak vikas 1900 toh pehlan atee baad vich 2015 tak

Author(s) Dr. Kuldeep Singh
Country India
Abstract ਇਹ ਲੇਖ ਰਿਆਸਤ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿਚ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਕਾਲਕ੍ਰਮਿਕ ਅਧਿਐਨ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਆਧਾਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਸਾਹਿਤਕ ਇਤਿਹਾਸ, ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਉਪਲਬਧ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਸਮੱਗਰੀ ਹੈ। ਲੇਖ ਵਿਚ ਵਿਕਾਸ-ਯਾਤਰਾ ਨੂੰ 1900 ਈਸਵੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਧਾਰਮਿਕ, ਸੂਫ਼ੀ ਅਤੇ ਕਿੱਸਾ-ਕਾਵਿ ਪਰੰਪਰਾ; 1900 ਤੋਂ 1947 ਤੱਕ ਦੇ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਲ; ਅਤੇ 1947 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਆਧੁਨਿਕ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਵਿਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁੱਢਲੀ ਕਵਿਤਾ ਉੱਤੇ ਅਧਿਆਤਮ, ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਅਤੇ ਲੋਕ-ਕਥਾ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਦੇਸ਼-ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਸਥਾਪਨ, ਸਮਾਜਕ ਪੀੜਾ, ਖੇਤਰੀ ਪਛਾਣ, ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਚੇਤਨਾ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਅਨੁਭਵ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਸ਼ੇ ਬਣੇ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਵੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਵਿ-ਪੁਸਤਕਾਂ ਦੇ ਕਾਲਕ੍ਰਮ ਰਾਹੀਂ ਲੇਖ ਰਿਆਸਤੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰਤਾ, ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਅਤੇ ਮੁੱਖਧਾਰਾ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਨੂੰ ਰੇਖਾਂਕਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Keywords Indicate in the paper
Published In Volume 8, Issue 5, September-October 2026
Published On 2026-09-23

Share this